DSÖ’den Kritik Ebola Uyarısı: Yeni Aşının Hazır Olması 9 Ayı Bulabilir

Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ), Demokratik Kongo Cumhuriyeti’nde yeniden yayılım gösteren nadir Ebola türüne ilişkin endişe verici açıklamalarda bulundu. Kurum, “Bundibugyo” adı verilen Ebola varyantına karşı geliştirilen aşının kullanıma hazır hale gelmesinin yaklaşık 6 ila 9 ay sürebileceğini duyurdu.

DSÖ Danışmanı Dr. Vasee Moorthy, çarşamba günü yaptığı açıklamada, söz konusu türe karşı iki farklı aşı adayının geliştirilme aşamasında olduğunu ancak henüz klinik deney süreçlerinin tamamlanmadığını söyledi. Uzmanlar, salgının kontrol altına alınabilmesi için zamanla yarışıldığını belirtiyor.

Vaka Sayısı Artıyor

DSÖ Genel Direktörü Tedros Adhanom Ghebreyesus, şu ana kadar 600 şüpheli vaka ve 139 şüpheli ölüm bildirildiğini açıkladı. Yetkililer, virüsün yayılımının tespit edilenden daha geniş olabileceğini ve gerçek sayıların önümüzdeki günlerde artabileceğini değerlendiriyor.

Açıklamaya göre Demokratik Kongo Cumhuriyeti’nde 51 kesin vaka doğrulanırken, komşu ülke Uganda’da da 2 vaka tespit edildi. Uganda’nın başkenti Kampala’daki hastaların Demokratik Kongo’dan seyahat ettiği, vakalardan birinin ise yaşamını yitirdiği bildirildi.

Uluslararası Acil Durum İlan Edildi

DSÖ, pazar günü yaptığı değerlendirme sonucunda salgın nedeniyle “uluslararası önemi haiz halk sağlığı acil durumu” ilan etti. Ancak kurum, mevcut tablonun henüz küresel pandemi seviyesine ulaşmadığını vurguladı.

Risk değerlendirmesinde salgının Demokratik Kongo Cumhuriyeti ve çevre ülkeler açısından yüksek tehdit oluşturduğu, ancak küresel risk düzeyinin şimdilik düşük olduğu ifade edildi.

Sağlık Sistemi Alarm Veriyor

Salgının merkez üssü olarak gösterilen Ituri bölgesindeki sağlık merkezlerinin dolduğu bildirildi. Özellikle altın madenciliği yapılan kasabalarda sağlık altyapısının ciddi baskı altında olduğu kaydediliyor.

Sınır Tanımayan Doktorlar (MSF) Acil Programlar Yöneticisi Trish Newport, bölgedeki sağlık tesislerinin şüpheli vakalar nedeniyle kapasitesini aştığını ve yeni hasta kabulünde zorlandığını açıkladı.

Öte yandan Birleşik Krallık hükümeti, salgının kontrol altına alınabilmesi amacıyla ön hat sağlık çalışanları, enfeksiyon kontrolü ve hastalık takibi için 20 milyon sterline kadar destek sağlayacağını duyurdu.

İlk Vaka Bir Hemşireydi

Yetkililer, salgındaki ilk bilinen vakanın Ituri eyaletinin başkenti Bunia’da görev yapan bir hemşire olduğunu açıkladı. Sağlık çalışanının 24 Nisan’da hayatını kaybettiği belirtilirken, virüsün bölgede ne kadar süredir dolaşımda olduğunun araştırıldığı ifade edildi.

“Bundibugyo” Türü Neden Endişe Yaratıyor?

Ebola virüsünün insanlarda hastalığa yol açan dört farklı türü bulunuyor. Daha önce Afrika’da büyük salgınlara neden olan “Zaire” türünün aksine, “Bundibugyo” varyantı oldukça nadir görülüyor.

Bu tür ilk kez 2007 yılında Uganda’da, ardından 2012’de Demokratik Kongo Cumhuriyeti’nde ortaya çıkmıştı. Uzmanlara göre Bundibugyo türü, enfekte kişilerin yaklaşık üçte birinin ölümüne neden oluyor.

Diğer Ebola türlerine kıyasla ölüm oranı daha düşük olsa da, nadir görülmesi nedeniyle bu varyanta özel onaylı bir aşı veya ilaç bulunmaması salgınla mücadeleyi zorlaştırıyor.

DSÖ yetkilileri, deneysel aşılardan birinin hazır hale gelmesinin 6 ila 9 ay sürebileceğini belirtirken, COVID-19 aşı teknolojisine benzer yöntemle geliştirilen ikinci adayın ise olumlu sonuç alınması halinde 2-3 ay içinde klinik denemelere başlayabileceğini ifade etti. Ancak uzmanlar, süreçte halen ciddi belirsizlikler bulunduğuna dikkat çekiyor.